Skip to content

Recentste recensie

frenkelFrançoise Frenkel – Niets om het hoofd op neer te leggen € 19,99

Niets om het hoofd op neer te leggen verscheen in 1945 en werd in 2015 herontdekt. Het is het waargebeurde verhaal van een Joodse vrouw, die is geboren in Polen en heeft gestudeerd in Frankrijk. Zij begint in de jaren 20 van de vorige eeuw een Franse boekhandel in Berlijn. Na een moeilijke start, de Eerste Wereldoorlog was nog maar net achter de rug, verwerft zij een trouwe klantenkring. In de jaren 30 wordt het haar steeds lastiger gemaakt met het opkomende nazisme. Steeds meer maatregelen beperken haar werkzaamheden, totdat het in 1939 helemaal onmogelijk wordt de boekhandel voort te zetten.

Aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog vlucht ze naar Parijs en vervolgens via Avignon en Vichy naar Nice. Ze krijgt steeds hulp van vrienden, maar ook van onbekende hulpverleners. In Nice moet ze onderduiken en als het te heet onder haar voeten wordt, moet ze weer naar een ander onderduikadres. Ze kan via vrienden in Zwitserland een verblijfsvergunning bemachtigen, maar kan Frankrijk niet via een legale weg verlaten. Ze onderneemt een aantal vluchtpogingen, maar wordt twee keer opgepakt bij de grens. De derde keer lukt het haar wel. In Zwitserland schrijft zij nog tijdens de oorlog haar verhaal op en wordt het uitgegeven.

Niets om het hoofd op neer te leggen is een indrukwekkend boek. Het maakt invoelbaar wat het betekent om op de vlucht te zijn. Steeds weer alles en iedereen achterlaten en door naar het volgende onderduikadres. Het laat zien dat er veel mensen bereid zijn hun leven te riskeren om een ander te helpen. Niets om het hoofd op neer te leggen is een redelijk nuchter verslag van een dramatische periode van haar leven.

© Eus Wijnhoven, april 2018

Wilt u deze titel bestellen? Klik dan hier!